Een blokkerig tv-beeld, wegvallend signaal of een aansluiting die los in de wandcontactdoos zit: vaak ligt het probleem niet aan de tv, maar aan de coaxkabel. Zelf een antenne stekker vervangen is dan een snelle en betaalbare oplossing. Met de juiste connector en een zorgvuldig gemonteerde kabel herstelt u meestal een stabiele verbinding voor televisie, radio of kabelinternet.
Een antennestekker slijt niet zomaar, maar beschadiging komt regelmatig voor. Vooral bij kabels die vaak worden verplaatst, geknikt of uit de televisie getrokken. Ook oude, slecht gemonteerde stekkers veroorzaken signaalverlies. De kernader kan losraken, de afscherming kan contact maken met de kern of de behuizing sluit niet meer goed aan.
Vervangen is verstandig wanneer de stekker verbogen of gebarsten is, de kabel uit de stekker schuift of het signaal zichtbaar slechter wordt zodra u de kabel beweegt. Bij digitale televisie uit dat zich vaak in blokjes, korte onderbrekingen of zenders die niet meer worden gevonden. Bij radio hoort u eerder ruis of wegvallend geluid.
Controleer eerst ook de rest van de aansluiting. Een versleten coaxkabel, een losse wandcontactdoos of een ongeschikte splitter kan dezelfde klachten geven. Is alleen de connector beschadigd, dan hoeft u niet direct een complete kabel te vervangen.
Niet elke antenneaansluiting gebruikt dezelfde stekker. In Nederlandse woningen komt de IEC-coaxstekker het meest voor. Dit is de bekende ronde antennestekker voor televisie en radio. Daarbij bestaan een mannelijk en vrouwelijk uiteinde. De mannelijke uitvoering heeft een zichtbare pin in het midden, de vrouwelijke uitvoering heeft een opening.
Kijk daarom altijd naar de aansluiting op uw apparaat én naar het uiteinde van de kabel dat u vervangt. De ingang van een televisie is vaak vrouwelijk, waardoor de kabel een mannelijke IEC-stekker nodig heeft. Bij een radioaansluiting of wandcontactdoos kan dat precies andersom zijn.
Voor satellietinstallaties wordt meestal een F-connector gebruikt. Die schroeft u op de aansluiting en ziet er anders uit dan een standaard antennestekker. Heeft u een kabelmodem voor kabelinternet, gebruik dan uitsluitend connectoren en kabels die geschikt zijn voor die toepassing. Een gewone tv-connector is niet altijd de juiste oplossing voor een modemverbinding.
Let ook op de diameter van de coaxkabel. Veel gangbare coaxkabels hebben een buitendiameter van ongeveer 6 tot 7 millimeter, maar er bestaan dunnere en dikkere varianten. Een stekker die niet goed om de kabel past, klemt onvoldoende of beschadigt de mantel. Kies dus een connector met een passende kabelinvoer.
Een opsteekstekker is praktisch voor een eenvoudige reparatie. U monteert deze zonder ingewikkeld gereedschap en hij is geschikt voor veel standaard tv- en radioverbindingen. De kwaliteit hangt wel sterk af van een nette montage en een goede trekontlasting.
Een schroefstekker klemt de kabel doorgaans steviger vast. Dit is een goede keuze wanneer de kabel regelmatig beweegt, bijvoorbeeld achter een draaibare tv-beugel. Voor toepassingen waarbij signaalafscherming extra kritisch is, zoals kabelinternet of installaties met langere kabeltrajecten, kan een compressiestekker de beste keuze zijn. Daarvoor heeft u meestal wel specifiek montagegereedschap nodig.
Leg alles vooraf klaar. Voor het vervangen van een standaard coaxstekker zijn dit de gebruikelijke onderdelen:
Gebruik bij voorkeur geen bot mes. Daarmee snijdt u snel te diep in de afscherming of de binnenader. Juist die beschadiging leidt later tot storingen die lastig te vinden zijn.
Haal de coaxkabel eerst uit de tv, radio, wandcontactdoos of versterker. Werkt u in de buurt van een actieve versterker of modem, trek dan ook de voeding daarvan uit het stopcontact. U werkt aan een laagspanningssignaalkabel, maar loskoppelen voorkomt schade aan aansluitingen en maakt prettiger werken mogelijk.
Knip de kabel enkele centimeters achter de oude stekker recht af. Een recht uiteinde maakt het strippen en monteren aanzienlijk eenvoudiger. Is de kabel op meerdere plekken bros, platgedrukt of geknikt, vervang dan liever de hele kabel. Een nieuwe stekker repareert geen beschadigde afscherming verderop in het traject.
Verwijder ongeveer 15 tot 20 millimeter van de buitenmantel. Onder deze mantel zit meestal een gevlochten metalen afscherming, soms aangevuld met folie. Snijd alleen door de kunststof mantel en niet in het metaal eronder.
De exacte striplengte verschilt per stekker. Controleer daarom de montage-instructie van de gekozen connector. Bij sommige modellen moet een deel van de buitenmantel in de stekker blijven zitten voor een goede trekontlasting.
Vouw de koperen of aluminium afscherming netjes naar achteren over de buitenmantel. Zorg dat losse draadjes niet naar voren steken. De afscherming hoort contact te maken met het metalen deel van de stekker, maar mag nooit de middelste kernader raken.
Zit er folie onder de vlechtmantel? Laat die meestal zitten, tenzij de instructie van de stekker anders aangeeft. Folie draagt bij aan de afscherming tegen storende signalen van bijvoorbeeld wifi-apparatuur, voedingen en andere elektronica.
Onder de afscherming ziet u een witte kunststof isolatielaag met in het midden de koperen kernader. Verwijder hiervan ongeveer 6 tot 8 millimeter. De kernader moet recht, schoon en onbeschadigd zijn.
Snijd niet in de koperen ader. Een deels doorgesneden ader kan afbreken wanneer u de stekker monteert of de kabel later buigt. Is dat toch gebeurd, knip het uiteinde af en begin opnieuw. Dat kost minder tijd dan storingen opsporen na montage.
Schuif of schroef de connector volgens het ontwerp over de kabel. Bij een opsteekstekker komt de kernader in het centrale contact en wordt de afscherming tegen de metalen behuizing geklemd. Bij een schroefmodel draait u de stekker vaak over de teruggevouwen afscherming heen.
Forceer niets. Als de stekker moeilijk past, is de kabel mogelijk te dik, zit de afscherming verkeerd of is er te veel mantel verwijderd. Een connector die scheef of met geweld wordt gemonteerd, geeft geen betrouwbare verbinding.
Kijk goed of geen enkel draadje van de afscherming de middenader raakt. Dit is een veelgemaakte fout. Eén los metaaldraadje kan het signaal volledig blokkeren of voor wisselende storingen zorgen.
Trek vervolgens zachtjes aan de kabel. De kabel moet stevig in de stekker blijven zitten, zonder dat de kernader beweegt. Sluit de behuizing of kap van de connector als uw model die heeft.
Sluit de kabel weer aan op de wandcontactdoos en het apparaat. Controleer een paar zenders en let op beeldkwaliteit, geluid en eventuele foutmeldingen. Werkt het signaal nog steeds niet goed, test dan indien mogelijk met een andere coaxkabel. Daarmee bepaalt u snel of het probleem in de nieuwe stekker, de kabel of de huisinstallatie zit.
De meest voorkomende fout is een te lang uitstekende kernader. Die kan buigen of ongewenst contact maken. Houd de kernader kort genoeg volgens de specificatie van de stekker, maar zorg dat hij wel volledig in het centrale contact valt.
Ook een slecht teruggevouwen afscherming geeft problemen. Zonder degelijk contact met de metalen stekkerbehuizing is de kabel gevoeliger voor instraling en verlies. Een volledig kunststof stekker is voor een korte, eenvoudige verbinding soms bruikbaar, maar een goed afgeschermde metalen uitvoering is doorgaans een betere keuze bij digitale tv, kabelinternet en langere coaxtrajecten.
Gebruik bovendien geen onnodige splitters, verloopstukken of koppelstukken. Elk extra aansluitpunt kan demping veroorzaken. Moet u toch verdelen, kies dan een splitter die geschikt is voor de frequenties van uw toepassing. Voor televisie, radio en kabelinternet gelden niet altijd dezelfde eisen.
Een losse stekker vervangen is efficiënt als de kabel zelf nog in goede staat is. Is de kabel erg oud, erg dun, meerdere keren gerepareerd of zichtbaar beschadigd, dan is een complete coaxkabel vaak de nettere oplossing. Dat geldt ook wanneer u de kabel te kort moet maken en hij daarna niet meer prettig naar het apparaat reikt.
Voor een kabelverbinding met hogere eisen is een goed afgeschermde coaxkabel met passende, gemonteerde connectoren vaak de meest zekere keuze. U voorkomt daarmee montagefouten en beperkt de kans op signaalproblemen door externe storingen.
Neem bij twijfel de oude stekker of een duidelijke foto van de aansluiting erbij voordat u een nieuwe connector kiest. Met het juiste type, de juiste kabeldiameter en een zorgvuldig afgewerkt uiteinde is een kleine reparatie vaak genoeg om uw tv- of radiosignaal weer betrouwbaar te laten werken.
